İran’ın asıl gücü ne? Beklenmeyen tablo: 1000 füze iddiası! İşte Rusya’dan ölümcül takviyenin birinci işareti

BEĞENDİM

ABONE OL

News

Orta Doğu’da ABD-İsrail-İran ve Körfez Arap ülkeleri ortasında tırmanan tansiyon, yeni askeri bilgiler ve alandan gelen gelişmelerle daha da karmaşık bir hal aldı. Daily Mail’de yer alan haberde İsrail merkezli Alma Araştırma Merkezi tarafından yayımlanan son rapor, İran’ın füze kapasitesinde dikkat cazibeli bir düşüş yaşandığını ortaya koydu.

İRAN’IN FÜZE STOĞU 2500’DEN 1000’E DÜŞTÜ İDDİASI

Alma Araştırma Merkezi’nin değerlendirmesindeki tezlere nazaran, çatışmanın başlangıcında İran’ın elinde yaklaşık 2500 adet balistik ve çeşitli çeşitlerde füze bulunuyordu. Fakat gelinen noktada bu sayının yaklaşık 1000’e kadar gerilediği tabir ediliyor. Bu durum, İran’ın uzun periyodik ve ağır tempolu bir çatışmayı sürdürme kapasitesine dair değerli bir gösterge olarak yorumlanıyor.

Savaşın birinci günlerinde İran’ın günde onlarca füze fırlattığı, lakin vakit içinde bu sayının besbelli biçimde azaldığı dikkat çekiyor. Yine Daily Mail’de yer alan haberdeki yeni bilgilere nazaran Tahran idaresi artık İsrail’e günlük yaklaşık 10 füze ile hücum düzenliyor. Analistler ise bu düşüşün hem stokların azalmasından hem de lojistik ve operasyonel sınırlamalardan kaynaklanabileceğini belirtiyor.

Çatışmanın yaklaşık bir aylık sürece yaklaşmasıyla birlikte İran’ın misilleme kapasitesinde gözle görülür bir zayıflama olduğu değerlendirilse de geçmiş örnekler Tahran’ın süratli toparlanma yeteneğine de işaret ediyor. Peki ancak nasıl?

İRAN’IN TEKRAR SİLAHLANMA KAPASİTESİ DİKKAT ÇEKİYOR

Yine Alma Araştırma Merkezi uzmanları, İran’ın daha evvel benzeri bir süreçte dikkat cazibeli bir toparlanma performansı sergilediğine vurgu yapıyor. Örneğin geçen yıl yaşanan ve 12 gün süren çatışmanın sonunda İran’ın elinde yaklaşık 1500 füze kaldığı belirtilmişti. Buna karşın Tahran idaresinin sırf sekiz ay içinde yaklaşık 1000 yeni füze üretmeyi başardığının altı çizildi.

Merkezin başkanı ve İsrail Savunma Kuvvetleri yedek subayı Sarit Zehavi, İran’ın bu yine yapılanma kapasitesine dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu: “Geçen hazirandaki savaştan sonra İran’ın güçlerini bu kadar süratli tekrar inşa edebilmesi şaşırtan.”

Zehavi ayrıyeten İran’daki iç dinamiklere de işaret ederek, rejimin devam ettiği sürece askeri kapasitenin tekrar inşa edilmesinin kaçınılmaz olacağını vurguladı: “Eğer İran halkı bu süreci sonlandırmazsa, İslam Cumhuriyeti iktidarda kalacak ve bu kapasiteyi tekrar oluşturmak için her şeyi yapacaktır.”

‘FÜZE SAYISI BİLİNİYORSA, BU İRAN İÇİN ÇOK BÜYÜK BİR PROBLEM’

1000 füze savı yanlışsız da olabilir lakin İran’ın ateşleme yapmaya devam ettiği şu ortamda çok da gerçekçi üzere de durmuyor. Mevzuyu Güvenlik ve terör uzmanı, emekli istihbarat albayı Coşkun Başbuğ’a danıştığımda füze üzere kritik askeri tesisat ve gereçlerde istihbarat faaliyetlerinin artacağını vurguladı:

“İran ile ilgili çok şey gündeme getirildi. Hâlâ daha konuşuluyor. Ortalama bir sayı üzerinden konuşacak olursak, genel olarak varsayımlar 1000 formunda yorumlansa da en az 5000 füze olduğu üzerinde durmak lazım. İran’ın en az 2000’ini kullandığı tez ediliyor. Ancak şöyle de bakmak lazım; bu sayıya 50 bin diyen ve bunu güçlü bir yer üzerine oturtan taraflar da var. Doğrusu ne? Bu zati biliniyorsa İran için çok büyük sorun.”

Başbuğ, bahsin yüksek derecede saklılık gerektirdiğine dikkat çekerek, “Bu cins durumlar inanılmaz kapalılığa gereksinim duyar. İran’ın bunu kamuoyuyla paylaştığını ya da bilindiği kanaatinde değilim. İran’ın kendi ülke sonları içinde kuzeyden güneye, hatta güneydoğuya kadar dağların içinde mühimmat depoları yaptığını biliyoruz. Münasebetiyle kimse bunun sayısını kestiremez” tabirlerini kullandı.

Uzman isim, İran’ın mevcut stratejik durumu ve füze stoklarına dair müşahedelerini de paylaştı:

“İran’ın şu an alandaki hamasetine bakacak olursak, elinde füze stokunun olduğunu yorumlamak çok da yanlış olmaz. Birinci etapta çok cömert harcama yaptı, sonra durdu. Lakin bunu yalnızca füze stoklarının eridi halinde yorumlamak da yanlışsız olmaz. Stratejik bir durum da olabilir.”

İRAN’A ÖLÜMCÜL TAKVİYENİN BİRİNCİ İŞARETİ: İNSANSIZ HAVA ARAÇLARI SEVKİYATI

Öte yandan Rusya’nın İran’a insansız hava araçları (İHA) tedarik etmeye başladığı da bildirildi. Financial Times’a konuşan Batı istihbarat yetkilileri, bunun savaşın başlamasından bu yana Moskova’dan Tahran’a yapılan bilinen birinci ölümcül mühimmat transferi olduğunu açıkladı. Sevkiyat, İran’ın ABD ve İsrail ile süren çatışmalarında askeri kapasitesini güçlendirmeyi amaçlıyor.

The Telegraph’ta yer alan haberde Batılı istihbarat raporlarına hâkim iki yetkili, üst seviye İranlı ve Rus yetkililerin çatışmanın başlamasından yalnızca birkaç gün sonra İHA sevkiyatı konusunu görüşmeye başladığını belirtti. Sevkiyatların işlenmesi mart ayının başında başladı ve ay sonunda tamamlanması planlanıyor.

Raporda, İran’a gönderilen İHA’ların Geran-2 ve Şahid-136 kamikaze tipinde olduğu öne sürülüyor. Bu araçlar, Tahran’ın Şahid dizaynından türetilmiş ve Rusya tarafından daha evvel Ukrayna’da konuşlandırılmıştı.

Sciences Po Üniversitesi’nden Profesör Nicole Grajewski, Financial Times’a yaptığı açıklamada, “Ruslar, Shahed uçaklarını motorlar, navigasyon ve anti-parazit yetenekleri dahil olmak üzere kıymetli ölçüde geliştirdiler. Yani bu sistemler, İran’ın kendi ürettiği İHA’lardan daha gelişmiş durumda” dedi.

RUSYA’NIN EVVELKİ DESTEĞİ ORTAYA ÇIKMIŞTI

ABD Başkanı Donald Trump, ay başında Moskova’nın Tahran’a istihbarat sağladığına inandığını söz etmişti. Fox News’e verdiği röportajda Trump, “Sanırım (Putin) onlara biraz yardım ediyor” dedi ve bunu “karşılıklı bir eşleşme” olarak nitelendirdi.

Ancak Trump’ın temsilcisi Steve Witkoff, Rusya’nın tezleri reddettiğini belirterek, “Ruslar, İran ile istihbarat paylaşmadıklarını söylediler. Yani onların söylediklerine güvenebiliriz” sözlerini kullandı.

Rusya’nın dört yıl evvel Ukrayna’yı işgalinden bu yana, her iki taraf da İHA’ları faal olarak kullanıyor. Ukrayna’ya yönelik İHA taarruzlarının birden fazla İran üretimi ve maliyeti 30 bin dolardan az. Bu durum, çatışmanın yürütülme biçimini değiştirdi ve düşük maliyetli lakin tesirli bir silahın değerini ortaya koydu.

İran, 28 Şubat’ta ABD ve İsrail taarruzlarına maruz kaldıktan sonra füze ve İHA üretim kapasitesinin yaklaşık üçte ikisinin imha edildiği kestirim ediliyor. Bu nedenle Tahran’ın Moskova’ya yöneldiği bildiriliyor.

İSRAİL HAVA SAVUNMASI BİRİNCİ SEFER AŞILDI

İran’ın balistik füze atakları, İsrail’in hava savunma sistemlerine duyulan inancı de sarsmış durumda. Bilhassa geçtiğimiz hafta sonu gerçekleşen hücumlarda İran füzelerinin İsrail savunmasını aşarak kritik bölgelere ulaşması, güvenlik dengelerinde yeni bir kırılma yarattı.

İran’ın gerçekleştirdiği hücumlarda, İsrail’in güneyindeki Dimona ve Arad kentleri amaç alındı. Bu akınlarda onlarca kişinin yaralandığı bildirildi. En dikkat alımlı gelişme ise akınların İsrail’in ana nükleer tesisine son derece yakın bir bölgede gerçekleşmiş olmasıydı.

Bu durum, İran füzelerinin birinci sefer nükleer tesis etrafında konuşlu hava savunma sistemlerini aşabildiği halinde değerlendirildi. Uzmanlar, bunun hem ruhsal hem de stratejik açıdan kıymetli bir eşik olduğunu belirtiyor.

TEL AVİV DE MAKSATTA: FÜZE KENT MERKEZİNE DÜŞTÜ

Daily Mail’de yer alan habere nazaran İran’ın atakları sadece güney bölgeleriyle sonlu kalmadı. Tel Aviv de direkt maksat alındı. Kent merkezine düşen bir füzenin yaklaşık 100 kilogramlık savaş başlığı taşıdığı belirtildi.

Söz konusu füze, İsrail’in hava savunma sistemlerini aşarak kentte bir sokağa isabet etti. Patlama sonucu etraftaki bir apartmanın pencereleri parçalanırken, bölgede ağır duman yükseldi. Olayın akabinde acil servis grupları bölgeye sevk edildi. Bu taarruz, İsrail’in en ağır nüfuslu ve ekonomik açıdan kritik merkezlerinden birinin direkt gaye alınması nedeniyle büyük yankı uyandırdı.

KÖRFEZ ÜLKELERİNE DE FÜZELER DÜŞTÜ

Gerilim sırf İsrail ile hudutlu kalmayarak Körfez bölgesine de yayıldı. Kuveyt’te hava savunma sistemlerine ilişkin şarapnel kesimlerinin elektrik sınırlarına isabet etmesi sonucu birkaç saat süren kısmi elektrik kesintileri yaşandı.

Bahreyn’de ise füze alarm sirenleri devreye girdi. Halk ortasında panik yaşanırken, yetkililer savunma sistemlerinin faal hale getirildiğini duyurdu. Suudi Arabistan Savunma Bakanlığı ise petrol zengini Doğu Bölgesi’ni maksat alan 19 İran insansız hava aracının imha edildiğini açıkladı. Bu gelişme, güç güvenliği açısından kritik ehemmiyete sahip bölgelerin direkt tehdit altında olduğunu ortaya koydu.